studiedag - za 26 april 2003

is de aarde rond ?
arbeid en eigendom in een zich globaliserende wereld

 

 

 

De teksten van de lezingen

De laatste decennia worden we geconfronteerd met een versnelde globalisering van de wereld, zowel op het economische als op het politieke en culturele vlak. Het in elkaar storten van marxistisch geÔnspireerde regimes heeft overal ter wereld geleid tot een groeiend vertrouwen van liberale ideologieŽn in hun eigen gelijk. De hoop dat een mondiaal liberalisme, mits het vooralsnog vooral nationaal maar steeds meer ook internationaal enigszins wordt bijgestuurd, de beste aller mogelijke werelden zal opleveren, is tot truÔsme geworden. Dat daarbij toch een aantal vragen moeten worden gesteld, blijkt al uit het feit dat groepen anti- en anders-globalisten een beweging vormen waar men politiek rekening mee moet houden.

De vraag die dit colloquium aan de orde stelt, spitst zich toe op de problematiek van arbeid en eigendom binnen een zich globaliserende wereld. Dat de problematiek van de globalisering in economische termen wordt gedacht, is vrij gebruikelijk. Dat arbeid en eigendom binnen die context aan de orde worden gesteld, is al minder evident. Veelal gaat de aandacht in de eerste plaats uit naar de globalisering van de markt. In de lijn van het marxistische gedachtegoed stellen wij in de eerste plaats vragen die verband houden met de productieverhoudingen.

Wat kan globalisering betekenen op het vlak van eigendom, d.w.z. van het bezit van kapitaal en productiemiddelen? Is het nog aangewezen in termen van privť-eigendom te spreken binnen de context van het Internet? En wat met de arbeid? Hoelang zal uitbesteding van arbeid naar lage loonlanden nog gelden als motor van de globalisering? Of zal de globalisering van de technologie, de moeder van alle globaliseringen, de arbeid steeds meer immaterieel maken en zijn rol herleiden tot de programmering van processen en het aanbieden van diensten? En ten slotte: in welke mate hebben binnen de historische context van een grotendeels onafhankelijk van onze wil zich doorzettende globalisering alternatieve organisatievormen van arbeid en eigendom een kans? Wat zijn m.a.w. de mogelijkheden van andere types van globalisering dan die van het ongebreidelde liberalisme? Is het historisch denkbaar binnen het veld van arbeid en eigendom andere types van globalisering te ontwikkelen die meer perspectieven op gelijkheid en emancipatie openen?

Kortom, wat zijn de reŽle kansen van het anders-globalisme op een aarde waarvan het steeds duidelijker wordt dat ze rond is maar waar nog lang niet alles op een bevredigende manier rond draait?

wetenswaardigheden

waar: KU Brussel
wanneer: za 26 april 2003

programma

9.30Onthaal
10.00Verwelkoming.
Judith Wambacq
voorzitter Mariage de Raison
10.15Globalisering, zegen of gesel?
Dirk Barrez
11.30Rond maar langwerpig. De ellips van de globalisering.
Ignaas Devisch
12.15Lunch
13.30Arbeid in de kenniseconomie: naar een huwelijk van hoofd en handen.
Ruben Ramboer
14.15Regressieve utopie of reflexieve modernisering: (dwaal)wegen uit de eco-sociale crisis.
Ulrich Melle
15.00Koffie
15.15Cognitief kapitalisme, globalisering en basisinkomen: wat is hun relatie - als die al bestaat?
Walter Van Trier
16.00Slot